Erft u onroerend goed of bezittingen in Spanje? Of wilt u uw eigen Spaanse nalatenschap goed regelen voor uw nabestaanden? U staat voor een rechtssysteem dat fundamenteel verschilt van het Nederlandse: een notariële procedure in plaats van een gerechtelijke, dwingende erfdelen voor kinderen, en formaliteiten die zonder lokale juridische begeleiding tot vertraging en rechtsonzekerheid leiden.
BijTomas Ballestero Abogados begeleiden wij Nederlandse en Belgische cliënten al meer dan30 jaar door het Spaanse erfrecht — in het Nederlands, met persoonlijke aandacht, en zonder dat u tientallen keren naar Spanje hoeft te reizen.
Direct contact:[email protected] — Avenida del Pla 126, Jávea (Alicante).
Waarom is Spaans erfrecht zo anders dan Nederlands erfrecht?
Het Spaanse erfrecht (derecho sucesorio español) verschilt op vier wezenlijke punten van het Nederlandse systeem.
1. Geen rechterlijke procedure, maar een notariële. In Nederland kent men de Verklaring van Erfrecht via de notaris en — bij geschil — de kantonrechter. In Spanje wordt de nalatenschap formeel aanvaard via eennotariële akte van aanvaarding (escritura de aceptación de herencia). Pas met deze akte verkrijgen de erfgenamen juridische beschikking over het Spaanse vermogen.
2. Dwingend erfdeel voor kinderen (legítima). Het Spaanse Burgerlijk Wetboek (Código Civil) reserveerttwee derde van de nalatenschap voor de kinderen van de erflater. Dit is dwingend recht: zonder uitdrukkelijke rechtskeuze voor een buitenlandse wet kunt u uw kinderen niet vrij onterven of bevoordelen, zoals in het Nederlandse systeem wel mogelijk is.
3. Centrale registratie van testamenten. Spanje kent eencentraal testamentenregister (Registro General de Actos de Última Voluntad) waarin elk in Spanje verleden testament wordt ingeschreven. Voorafgaand aan iedere nalatenschap moet uit dit register een verklaring (Certificado de Últimas Voluntades) worden opgevraagd.
4. Strikte termijnen onder formele controle. De Spaanse procedure kent korte termijnen voor handelingen die door notaris en Kadaster worden bewaakt. Vertraging zonder gegronde reden kan leiden tot administratieve sancties en blokkering van bankrekeningen.
De Europese Erfverordening (EU) nr. 650/2012
Sinds17 augustus 2015 regelt de Europese Erfverordening 650/2012 welk nationaal recht van toepassing is op grensoverschrijdende nalatenschappen binnen de EU.
De hoofdregel: van toepassing is het recht van het land waar de erflater zijnlaatste gewone verblijfplaats had. Voor een Nederlander die permanent in Jávea, Moraira of Dénia woont, betekent dit standaard Spaans erfrecht — inclusief de verplichtelegítima.
De uitzondering: rechtskeuze (professio iuris). Artikel 22 van de Verordening geeft elke EU-burger het recht om in zijn testament te kiezen voor het recht van zijnnationaliteit. Een Nederlander kan dus expliciet voor Nederlands recht kiezen, waardoor:
- de Nederlandse testamentsvrijheid behouden blijft;
- de Spaanselegítima niet van toepassing is;
- conflicten tussen Spaanse en Nederlandse erfgenamen voorkomen worden;
- de afwikkeling sneller verloopt omdat de Spaanse notaris het Nederlandse recht direct kan toepassen.
Belangrijk: De rechtskeuze moetuitdrukkelijk en schriftelijk worden vastgelegd, bij voorkeur in een Spaans testament dat is verleden voor een Spaanse notaris en ingeschreven in het Spaanse centrale testamentenregister.
Spaans testament met rechtskeuze: hoe stellen wij het op?
Een goed Spaans testament voor Nederlandse en Belgische cliënten bevat altijd:
- De identiteit van de erflater (volledige naam, geboortedatum, nationaliteit, identificatienummers, woonplaats, burgerlijke staat).
- De uitdrukkelijke rechtskeuze voor Nederlands of Belgisch recht onder artikel 22 van EU-Verordening 650/2012.
- De aanduiding van erfgenamen (legatarissen, vruchtgebruik, bijzondere bepalingen).
- Bepalingen over executele (wie regelt de afwikkeling).
- Een verwijzing naar het bestaande Nederlandse testament indien aanwezig.
- Eventuelesustitución vulgar (subsidiaire erfgenamen indien een hoofdgerechtigde komt te overlijden).
Wij stellen het testament op intweetalige vorm (Nederlands–Spaans), lezen het samen met u door, en de Spaanse notaris verleent vervolgens de akte. Inschrijving in het centrale Spaanse testamentenregister gebeurt automatisch door de notaris.
Procedure stap voor stap bij overlijden
Stap 1 — Eerste consult. U neemt contact met ons op met een korte beschrijving van de situatie: wie is overleden, wat zijn de Spaanse bezittingen, wie zijn de erfgenamen, is er een testament. Wij geven een eerste juridische inschatting en een plan van aanpak.
Stap 2 — Verzamelen en legaliseren van documenten. Wij stellen een checklist op maat op: internationale overlijdensakte (apostille), Nederlands of Belgisch testament (apostille en beëdigde vertaling), Verklaring van Erfrecht, trouwboekje, identiteitsbewijzen erfgenamen, eigendomsbewijzen Spaanse goederen, bankafschriften, kentekens.
Stap 3 — Spaans testamentenregister opvragen. Wij vragen hetCertificado de Últimas Voluntades op om vast te stellen of de overledene in Spanje een testament heeft verleden.
Stap 4 — Volmacht en identificatie. U tekent eenmalig een notariële volmacht (poder notarial) bij een Nederlandse notaris, voorzien van apostille. Op basis van deze volmacht zorgen wij voor de Spaanse identificatie die elke erfgenaam nodig heeft om in de notariële akte en het Kadaster te verschijnen, zonder dat u hoeft te reizen.
Stap 5 — Notariële akte van aanvaarding. Onder de volmacht verschijnen wij voor de Spaanse notaris en aanvaarden de nalatenschap formeel (escritura de aceptación de herencia). De inboedel, eigendommen en banktegoeden worden in de akte beschreven en toegedeeld aan de erfgenamen.
Stap 6 — Inschrijving in het Kadaster. Onroerende goederen worden ingeschreven op naam van de erfgenamen in hetRegistro de la Propiedad. Vervolgens wordt het kadastrale register (catastro) bijgewerkt.
Stap 7 — Overdracht bankrekeningen, voertuigen en aandelen. De laatste stap omvat de vrijgave van Spaanse banktegoeden, de overschrijving van kentekens (Tráfico) en eventuele aandelen of vennootschappelijke belangen.
Aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving
Het Spaanse recht kent — net als het Nederlandse — de mogelijkheid om een nalatenschaponder voorrecht van boedelbeschrijving te aanvaarden (aceptación a beneficio de inventario). De erfgenaam erft dan uitsluitend wat overblijft na betaling van schulden, zonder persoonlijk aansprakelijk te zijn voor tekorten.
Wij adviseren deze vorm van aanvaarding standaard wanneer:
- de omvang van de schulden onbekend is;
- er sprake is van bedrijfsbelangen of borgstellingen;
- de overledene meerdere onroerende goederen had met onbekende hypothecaire lasten;
- erfgenamen onderling van mening verschillen over de samenstelling van de nalatenschap.
De aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving moet via een formele procedure bij de Spaanse notaris worden gedaan, met opmaak van een gedetailleerde inventaris binnen wettelijke termijnen.
Apostille en beëdigde vertaling
Alle Nederlandse en Belgische documenten die in een Spaanse procedure worden gebruikt — testament, Verklaring van Erfrecht, overlijdensakte, trouwboekje, geboorteakte — moeten worden voorzien van:
1. De apostille van het Haags Verdrag (1961). Dit is de internationale legalisatie die in Nederland wordt afgegeven door de rechtbank (sector Civiel) en in België door de FOD Buitenlandse Zaken. Zonder apostille worden de stukken in Spanje niet aanvaard.
2. Een beëdigde vertaling. Spanje aanvaardt alleen vertalingen die zijn opgesteld door eentraductor jurado (door het Spaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken erkend beëdigd vertaler).
In sommige gevallen kunt u de apostille besparen door gebruik te maken vanmeertalige modellen (zoals de internationale overlijdensakte volgens het Verdrag van Wenen 1976), die direct in heel Europa worden erkend.
Volmacht (poder notarial) voor afhandeling op afstand
De meest gestelde vraag van Nederlandse erfgenamen luidt:“Moeten wij allemaal naar Spanje komen?” Antwoord:nee, mits een goed opgestelde volmacht.
Wij stellen voor u eenbrede volmacht op (poder amplio sucesorio) die de Spaanse advocaat machtigt om namens u:
- het Spaanse testamentenregister op te vragen;
- de nalatenschap te aanvaarden (al dan niet onder voorrecht van boedelbeschrijving);
- te verschijnen voor de Spaanse notaris en alle aktes te tekenen;
- de inschrijving in het Kadaster te verzorgen;
- bankrekeningen op te zeggen en banktegoeden over te schrijven;
- voertuigen om te schrijven bij de Spaanse Dirección General de Tráfico;
- procedures te starten of te verweren wanneer dat nodig is.
De volmacht wordt verleden voor eenNederlandse notaris, voorzien van eenapostille, en is daarmee direct bruikbaar in Spanje. U hoeft niet zelf naar Spanje te reizen, niet bij de Spaanse notaris te verschijnen en niet ter plekke te ondertekenen.
Veelvoorkomende juridische valkuilen
In meer dan 30 jaar praktijk in Jávea zien wij steeds dezelfde fouten — meestal gemaakt door erfgenamen die zelf trachten te regelen of door niet-gespecialiseerdegestores:
1. Geen Spaans testament naast het Nederlandse. Resultaat: lange procedures van legalisatie, vertaling en interpretatie, vaak met onduidelijkheid over Nederlandse begrippen die in het Spaanse recht niet bestaan.
2. Geen rechtskeuze in het Spaanse testament. Gevolg: de Spaanselegítima van toepassing — twee derde verplicht naar de kinderen, ongeacht uw werkelijke wens.
3. “Stilzwijgende” aanvaarding. In Spanje is acceptatie eenformele handeling. Zonderescritura de aceptación heeft geen enkele erfgenaam juridisch toegang tot het Spaanse vermogen, zelfs niet voor het opzeggen van een telefoonabonnement.
4. Niet gecontroleerd in het centrale testamentenregister. ZonderCertificado de Últimas Voluntades kan een Spaans testament onbekend blijven, met als gevolg een onjuiste afwikkeling die later moet worden gecorrigeerd via notariële akte van rectificatie.
5. Onvolledige inventaris in de notariële akte. Vergeten Spaanse bankrekeningen, vakantieappartementen of grondpercelen leiden later tot een aanvullende akte (escritura complementaria) en hernieuwde Kadasterprocedures.
6. Gebrekkige volmacht. Een Nederlandse volmacht zonder specifieke Spaanse formuleringen wordt door Spaanse notarissen vaak geweigerd. Wij leveren altijd eenvolmacht in Spaanse vorm met Nederlandse vertaling, klaar voor ondertekening bij uw Nederlandse notaris.
Internationale nalatenschappen: meerdere landen, één plan
Veel van onze cliënten hebben een complex internationaal profiel: woonachtig in Spanje of Nederland, met vastgoed in beide landen, een bankrekening in Luxemburg, aandelen in Belgische vennootschappen, of een pensioenuitkering uit Duitsland.
Wij coördineren in dergelijke gevallen met:
- Nederlandse notarissen voor verklaring van erfrecht en testamentregistratie;
- Belgische notarissen voor parallelle procedures;
- Duitse en Franse confrères voor goederen in die jurisdicties;
- Engelse solicitors voor Britse beleggingen of vakantievastgoed.
Het doel is altijd één coherent juridisch plan: één centrale rechtskeuze, gespiegelde testamenten in elke jurisdictie, en duidelijke afspraken over wie welke procedure leidt.
Werkgebied: Costa Blanca en heel Spanje
Ons kantoor is gevestigd inJávea (Xàbia) en bedient cliënten in:
- Costa Blanca Noord: Jávea, Moraira, Teulada, Benissa, Calpe, Altea, Dénia, Pedreguer, Pego, Oliva.
- Costa Blanca Zuid: Alicante, Torrevieja, Orihuela Costa, Guardamar.
Talen op kantoor:Spaans, Engels, Frans.
Veelgestelde Vragen — FAQ Spaans Erfrecht
Welk recht is van toepassing op mijn erfenis in Spanje?
Sinds 17 augustus 2015 bepaalt de Europese Erfverordening (EU) nr. 650/2012 welk recht van toepassing is. Standaard geldt het recht van het land waar de erflater zijn laatste gewone verblijfplaats had. Een Nederlander die in Spanje woont valt onder Spaans erfrecht,tenzij hij in zijn testament uitdrukkelijk voor Nederlands recht heeft gekozen.
Hoe verloopt een Spaanse nalatenschap juridisch?
De Spaanse nalatenschap wordt afgewikkeld via eennotariële akte van aanvaarding (escritura de aceptación de herencia). Alle erfgenamen verschijnen voor de Spaanse notaris (eventueel via gevolmachtigde) en verklaren de nalatenschap te aanvaarden. Vervolgens worden de bezittingen ingeschreven in het Kadaster en overgedragen aan de erfgenamen.
Heb ik een Spaans testament nodig naast mijn Nederlandse testament?
Een Nederlands testament is in Spanje geldig na apostillering en beëdigde vertaling. EenSpaans testament met uitdrukkelijke rechtskeuze voor Nederlands recht maakt de afwikkeling echter aanzienlijk eenvoudiger en sneller, omdat het direct uitvoerbaar is voor de Spaanse notaris zonder vertaalprocedure.
Kan ik de Spaanse nalatenschap regelen zonder naar Spanje te reizen?
Ja. Via eennotariële volmacht (poder notarial), opgesteld bij een Nederlandse notaris en voorzien van apostille, kan een Spaanse advocaat de volledige afwikkeling in Spanje verzorgen: acceptatie voor notaris, inschrijving in het Kadaster en overdracht van bankrekeningen en voertuigen.
Wat is delegítima in het Spaanse erfrecht?
Delegítima is het wettelijk gereserveerde erfdeel waar kinderen in Spanje recht op hebben:twee derde van de nalatenschap. Anders dan in Nederland is dit dwingend recht onder het Spaanse Burgerlijk Wetboek. Door middel van een rechtskeuze voor Nederlands recht in een Spaans testament kan deze beperking worden vermeden.
Wat als de overledene meerdere testamenten had?
Het meest recente testament geldt — mits geldig in vorm en inhoud. Bij conflict tussen een Nederlands en een Spaans testament wordt gekeken naar dateringen, formele geldigheid en eventuele rechtskeuzeclausules. Wij voeren een dergelijke analyse uit en stellen de juiste juridische gevolgen vast.
Wat als er meerdere erfgenamen zijn die het oneens zijn?
Bij conflict (partición conflictiva) is een gerechtelijke verdeling mogelijk via de Spaanse rechtbank van de plaats waar het belangrijkste vermogen is gelegen. Wij vertegenwoordigen u in deze procedures en proberen waar mogelijk eerst tot een minnelijke schikking te komen.
Hoe lang duurt een Spaanse nalatenschap juridisch?
Een eenvoudige nalatenschap (één woning, één of twee erfgenamen, geen geschil) wordt doorgaans binnen enkele maanden afgewikkeld. Complexe nalatenschappen met meerdere goederen, internationale aspecten of conflict tussen erfgenamen kunnen aanzienlijk langer duren.
Wat als ik zelf overlijd in Spanje?
Zorg ervoor dat uvóór uw overlijden een Spaans testament heeft met uitdrukkelijke rechtskeuze voor Nederlands recht (mits dat uw wens is) en dat uw nabestaanden weten waar het testament is geregistreerd. Wij stellen het testament voor u op en bewaren een kopie in ons dossier.
Hoe neem ik contact op?
Stuur een e-mail naar[email protected] met een korte beschrijving van uw situatie. Wij plannen binnen 48 uur eenvrijblijvend kennismakingsgesprek in, telefonisch of via Zoom.
Klaar om uw Spaanse nalatenschap juridisch goed te regelen?
Neem vandaag nog contact op metTomas Ballestero Abogados — uw Nederlandstalige advocaat erfrecht in Spanje, met meer dan 30 jaar ervaring op de Costa Blanca.
E-mail:[email protected]
Kantoor: Avenida del Pla 126, 2-28, 03730 Jávea (Alicante)
Talen: Nederlands, Spaans, Engels, Frans
Vrijblijvend eerste consult — antwoord binnen 24 uur
